donderdag 10 augustus 2017

C: Wat is homesteading?

Vanuit Engelstalige sites bots ik al een aantal jaar tegen het woord -homesteading- aan, als een alomvattend verzamelwoord voor een bepaalde autonome levensstijl. Wat dat woord precies omvat is niet zo kort te vertalen omdat we er zelf in het Nederlands niet echt een gebruikte term voor hebben. Maar zonder dat we het wellicht weten dóen we het wel, of althans, steeds meer. Ik in ieder geval wel, en jij wellicht óók. Wat homesteading dan precies inhoudt zal ik in dit blog proberen uit de doeken te doen. Te beginnen bij de letterlijke betekenis voor de context en daarna de figuurlijke betekenis voor de verklaring.

Letterlijke betekenis:

Homesteading is de werkwoordsvorm van het zelfstandig naamwoord -homestead-. En dat omvat de volgende vertalingen volgens meerdere vertaalsites op internet:
-Boerderij, (boeren)hoeve, boerenhofstede

Grappig genoeg vond ik op deze site een verwijzing dat boerderij of boerenhofstede in het Nederlands ook wel heemstede wordt genoemd. Homestead/heemstede... hmmm, dat is ongetwijfeld de beste letterlijke vertaling, al zegt het werkwoord -heemsteden- ons natuurlijk ook niet zoveel.*

Je zou nu kunnen concluderen dat het Engelse -homesteading- als werkwoordsvorm logischerwijs betekent dat je een boerderij of boerenbedrijf runt, en dat klopt ook. Vanuit de historie gezien werd het oorspronkelijk gebruikt voor de eerste boeren die zich settelden in het nieuwe Amerika.
Gaandeweg gold het ook voor platteland-families die vanwege gebrek aan beschikbare lokale winkels en producten zich toelegden op het zoveel mogelijk zelfvoorzienend zijn door op kleine schaal en voor eigen gebruik voedsel te verbouwen en verwerken, evenals allerlei andere huishoudelijke producten of werkzaamheden. (Denk maar aan televisieseries zoals 'Kleine huis op de prairie" of "Anne van het groene huis", dan heb je een beetje een beeld.)
Homesteading is dus van oudsher een term voor zelfvoorzienend en/of commercieel, op grotere of kleinere schaal, een boeren levensstijl hanteren om in je levensonderhoud te kunnen voorzien.

Figuurlijke betekenis:

Op die manier in je levensonderhoud voorzien is heden ten dage niet echt meer aan de orde, mits je niet gewoon nog boer bent natuurlijk. Inmiddels leven we namelijk in gouden tijden. Letterlijk álles is met gemak te koop. Op elke hoek een winkel die zowat elke dag van de week open is. En als iets hier niet te krijgen is bestellen we het met één klik op de computer aan de andere kant van de wereld en wordt het tot aan je voordeur thuisbezorgd. Er is weinig noodzaak om zelf voedsel te verbouwen, of iets te maken. Computers en machines kunnen het beter, sneller en goedkoper. Zo luxe als wij nu leven heeft geen enkele generatie het vóór ons ooit gehad.

Maar....

Onze levensstijl heeft inmiddels ook een keerzijde gekregen. Ons voedsel is steeds meer gemanipuleerd en bewerkt, het milieu bezwijkt onder onze overproductie van spullen, vervuiling, verspilling, afval. De automatisering en globalisering zouden ervoor moeten zorgen dat ons steeds meer het werk uit handen wordt genomen maar toch lijken we alsmaar drukker en meer gestrest dan ooit. Burn-outs, welvaartsziektes. Ik kan nog wel even doorgaan. Niet zo gek toch, dat er steeds meer mensen zijn die bewuster en verantwoordelijker in het leven willen staan? Die er voor kiezen om welwillend een stapje terug te doen en het heft weer meer in eigen hand willen nemen?

Nou, voor deze groep mensen is de term homesteading opnieuw van toepassing. Het heeft alleen niet meer de oorspronkelijke betekenis van het runnen van een boerenbedrijf, maar een mate van zelfvoorzienend zijn is er zeker wel in doortrokken. Niet vanuit schaarste maar vanuit autonomie en bewustwording. Simpeler, eerlijker, schoner en met meer aandacht en voldoening.

In deze figuurlijke betekenis hoeft het dus niet per se zo te zijn dat je op het platteland woont met een eigen lapje grond en een koe, hoe nostalgisch en idyllisch dat ook kan klinken. Ook op een klein kamertje in de stad kun je veel facetten van dit nieuwe homesteaden toepassen. Het heeft te maken met de intentie erachter, en het kan dus op allerlei niveaus plaatsvinden. Het is dus niet zo dat de extreme gevallen de norm bepalen.

Een paar voorbeelden:
-Stel, je hebt steeds meer een vervelend gevoel gekregen bij de enorme voedsel-multinationals. Alles lijkt wel té vet, té zoet, té geconserveerd...eigenlijk kortweg gewoon té bewerkt wat in de supermarkten ligt. Je wil bewuster met je eten omgaan, geen magnetronmaaltijden meer, geen snelle snacks of fast food. Je wil weer meer zelf gaan koken, met onbewerkte ingrediënten in je eigen keuken. Dat op zich is al een vorm van homesteading. Dat je zelf de tijd en de moeite neemt om in een pan te gaan roeren.
Wie weet ga je zelfs verder en besluit je om zoveel mogelijk groente en fruit biologisch te gaan kopen, of zoveel mogelijk seizoensgebonden, of zoveel mogelijk lokaal. Wie weet zaai je wat verse kruiden op je balkon of sterker nog, huur je een volkstuintje om zelf je eten voor een groot deel te gaan verbouwen. Als je al een eigen tuintje hebt gaan misschien de tegels er wel uit en komt er daar een moestuintje in. Of schaf je een paar kippetjes aan. Voor je het weet begin je je eigen oogst in te maken. Wecken, dehydreren, invriezen. De voorraadkast steeds voller. Wie weet hoef je straks alleen nog maar naar de supermarkt voor het wc-papier? Het is net hoeveel je kunt en wilt toepassen.

-Of, je wil wat milieubewuster worden. Je neemt wat vaker de fiets i.p.v. de auto, dat moet te doen zijn. De was gaat buiten aan de lijn bijvoorbeeld of je schakelt over op groene schoonmaakmiddelen, al dan niet zelf gemaakt. Dat is allemaal niet zo moeilijk en valt al helemaal onder homesteading. Afval scheiden is zo gedaan, maar je kunt ook proberen zo weinig mogelijk afval te produceren, minder plastic verpakkingen bijvoorbeeld. Wellicht kijk je wat kritischer naar je energieverbruik in huis. Kan die thermostaat eigenlijk wel eerder wat lager 's avonds. Of er wordt beter geïsoleerd. Je schakelt over op groene stroom of er komen zonnepanelen op het dak. Afhankelijk van hoe ver je wil gaan ga je misschien wel helemaal van het gas af. Ga je kleiner wonen, in een klimaatneutraal huis. Of helemaal off grid.
Of je eet gewoon één keer per week minder vlees. Dat scheelt ook al enorm. Ook hier, het ligt er maar net aan wat voor jou past en waar je hart ligt, maar veel van dit soort grote of kleine aanpassingen in je eigen huishouden zijn voorbeelden van homesteading. Minder afhankelijk zijn.

-Of er is een economische reden. Wil je goedkoper leven. Niet eens omdat het per se móet, maar omdat het kan. Oók kan. Minder spullen, minder aankopen. Hoeveel heb je nou werkelijk nodig? Als je minder uitgeeft kun je misschien ook wel minder gaan werken? Meer vrije tijd, meer genieten. Meer thuis zijn met vrienden en familie. Of misschien besluit je wel meer zelf weer te maken i.p.v. alles te kopen; Eigen kleding, eigen meubels, eigen gerechten, eigen reparaties. Of je gaat diensten of producten ruilen met buurtbewoners in plaats van alles zelf aan te schaffen, een stuk voordeliger. Je verkleint je economische voetafdruk misschien maar met kleine stapjes maar het is helemaal in de trant van het homesteaden.

Het is overigens niet zo dat je geacht wordt weer terug te gaan naar een vooroorlogse levensstijl, al is het wel zo dat we veel tips, trucs en vaardigheden kunnen gebruiken van onze oma's van weleer. Alle moderne gemakken van nu hoeven hiervoor niet afgeschreven te worden. Maar je kunt wel eens kritisch kijken naar wat je werkelijk nodig hebt, of hoevéél daarvan.  Je smartphone bijvoorbeeld, een klein zakcomputertje. Ideaal ding en superhandig. Alleen al omdat je via internet ontzettend veel kunt leren en delen. Je kunt in contact komen met allerlei gelijkgezinden over de hele wereld, geïnspireerd raken. Hoewel je natuurlijk óók kunt stilstaan hoeveel je feitelijk wil toelaten als je beseft hoeveel tijd we soms online zitten. Wellicht is het fijner als de telefoon wat vaker even uit staat. De wereld zal er echt niet van vergaan.

*Nog een laatste suggestie over de term zelf. Aangezien het woord homesteading hier nog niet algemeen ingeburgerd en bekend is, is het misschien een idee om juíst hiervoor het ouderwetse Nederlandse woord heemstede te verbasteren in -heemsteden-. Aangezien het allemaal toch staat voor versimpeling, autonomie en authenticiteit.
Nu is Heemstede uiteraard ook een gemeente in Noord-Holland en Utrecht, dat kan verwarrend zijn. Maar ook Amerika kent een paar plekken die Homestead heten dus als zij het kunnen dan kan het hier ook, toch?
Voor mij persoonlijk voelt dat extra goed aangezien mijn oma (in mijn herinnering de meest aangewezen personificatie van deze levensstijl, al woonde ze 2 hoog in Amsterdam) toevallig in de Heemstedestraat woonde. Hoe toevallig is dat? Dus bij deze.. ik ben een trotse heemsteder want ik doe op mijn manier aan heemsteden.
Jullie ook?

Geen opmerkingen: