dinsdag 18 december 2012

C: Chocolademelk met lavendel

Ik was eens, tijdens een koude regenachtige februarimaand, in Spanje op vakantie. Om een beetje warm te blijven daar doken we geregeld een barretje in, want Spanje is opvallend onverwarmd als de zon niet schijnt. Steevast bestelde ik een warme chocolademelk en steevast kreeg ik het antwoord dat ze dat helaas niet hadden, alleen de oplosvariant. Kijk, Spanjaarden weten namelijk hoe een échte warme chocolademelk hoort te zijn. (gemaakt van gesmolten chocolade in romige melk), al het andere is niet goed genoeg om de naam te dragen. Kunnen we in Nederland nog wat van leren want hier gaat een slap aftreksel al voor chocolademelk door, en zonder dat ze het doorhebben waarschijnlijk.
Ook nu zijn de dagen weer regenachtig en koud. Het is zo grijs buiten dat ik besloot om weer eens de extra moeite te nemen om voor mezelf een officieel kopje warme chocolademelk te maken. Met een romige toef slagroom op de kop toe. Soms moet je jezelf verwennen. En om het nét even wat specialer en verfijnder te maken dit keer met een lichte lavendelsmaak. Dat lijkt helemaal niet zo lekker, maar het tegendeel is waar!
 Je hebt nodig:
-250 ml. (biologische) (volle) melk
-60 gr.bittere chocola (>70%)
 óf: 45 gr. bitter en 15 gr. melkchocolade(= iets romiger)
-Theelepel gedroogde lavendelbloesem.
-snufje zout
-Vanillepeul (of vanille-extract)
-1 theelepel suiker
-200 ml. slagroom om op te kloppen
-cacaopoeder voor garnering
Begin met het opwarmen van de melk en de lavendelbloesem in een pannetje op een laag vuur. Breng het al roerend nét aan de kook en zet het dan van de pit af om het 5 minuten te laten trekken.
Maak intussen de slagroom door 1/4 deel van een vanillepeul in de lengte in te snijden en de zaadjes eruit te raspen. De zaadjes samen met een theelepel suiker in de slagroom doen en opkloppen tot lobbige room.
Als de melk 5 minuten getrokken heeft, zeef je de lavendelbloesem eruit en zet je de melk terug op een laag vuur. Voeg de chocolade in stukjes toe en laat het onder regelmatig roeren oplossen. Desnoods kun je de melk nog wat opkloppen. Een snufje zout erbij haalt de smaak van de chocolade nóg meer op.
En dan is het tijd om te genieten. Giet de chocolade in een kopje, een toef slagroom erop en eventueel wat cacaopoeder erover ter garnering. Je weet niet wat je proeft! Zo rijk van smaak!
Een kop zoals hier afgebeeld is eigenlijk teveel, tenzij je een echte chocoholic bent. Het is zo rijk dat het ook snel vult. Uit een hoeveelheid van 250 ml. melk kun je beter twee of zelfs drie kleinere kopjes halen. Mooi geserveerd in een kleiner theekopje, koekje erbij, pink omhoog, en weg zijn die sombere regenwolken.
Probeer zelf maar!

zaterdag 8 december 2012

C: Winterstek Vlier

Ik heb hier in deze blog vaak genoeg m'n "liefde" voor de vlier betuigt. En nu gaat het zelfs zo ver dat ik er eentje wil hebben voor mezelf.
Nu dat ik namelijk een moestuin toegewezen heb gekregen bij m'n volkstuinvereniging, heb ik opeens ook ruimte om een vlier neer te zetten. Tenminste, er moet wel eerst nog een enorme conifeer gerooid worden (kleinigheidje..ehum), maar dan is er in principe plek voor iets nieuws...
Vandaar dat ik eens rond ben gaan zoeken, en wat bleek, je kunt vlieren kennelijk vrij goed stekken! En dan is nú ook nog eens de tijd om dat te doen. Een winterstek noemen ze dat. Komt dat even mooi uit!

Je kunt hier kijken voor een video over het stekken van een vlinderstruik. De methode is voor een vlier precies hetzelfde. Beter kan ik het niet uitleggen.

Bij mij staan ze nu zo in een koude bak:

Het was even schrikken want toen ik drie weken geleden naar de grote vlier toeliep (waar ik afgelopen jaar de meeste bessen van heb weten te plukken) om takken te rooien, bleek die al helemaal tot de grond toe gesnoeid. Oeps, schrikken, als die de winter maar doorkomt zo. Moest daarom uitwijken naar een oudere vlier verderop. Ik hoop dat dat voor de resultaten niet uitmaakt. Heb voor de zekerheid ook Mirjam gevraagd om van de vlier op haar stukje moestuin wat stekken te nemen. Hopelijk slaan er dan een paar aan.
Mochten er meer aanslaan dan ik op mijn stukje moestuin kwijt kan dan heb ik m'n oog al laten vallen op een kalig stukje bosrand hier in de buurt. Ga ik (illegaal? sssst) wat neerplanten. In mijn optiek kunnen er nooit teveel vlierstruiken zijn namelijk. De voordelen zijn gewoon té groot.
Nu maar afwachten... en hopen dat er meer mensen op het idee komen om een vlier te stekken! Ik hoor het graag!



Update: De vlierstekken staat nu zo'n anderhalve maand in de grond en vertonen al hun eerste knoppen!!! Is het gek dat ik daar zo blij van werd dat ik een vreugdesprongetje heb gemaakt? Ik blijf het wonderlijk vinden dat een bosje ogenschijnlijk dooie takken al zo snel weer tekenen van leven geeft. Joehoe!

C: Vogels bijvoeren

Hebben jullie dat nu ook? Dat je binnen lekker bij de verwarming zit, genietend naar buiten kijkt waar de sneeuw de tuin tot een soort magisch oord heeft getoverd, en dat er dan opeens een vogeltje zielig op de schutting komt zitten en hongerig de tuin afspeurt naar iets eetbaars?
Ik kan daar niet zo goed tegen, krijg meteen medelijden met die arme vogeltjes in de vrieskou, en m'n eigen warme plekje bij de verwarming is gelijk een stuk minder behaaglijk.
Tijd om de vogels bij te voeren dus.

Nu is de ene vogel de andere niet. 
Ze lusten niet allemaal hetzelfde en willen het ook op een andere manier gepresenteerd krijgen.
Op de site van Vogelbescherming Nederland las ik er meer over: 

In mijn tuin heb ik nu voornamelijk merels, mezen en duiven. (Maar ook wel eens kauwen, kraaien en eksters, soms een vlaamse gaai.) Heel af en toe mussen, roodborstjes, vinken en winterkoninkjes. Zou ik m'n tuin wat vogelvriendelijker maken door wat meer beschutting en bossage te plaatsen, dan zouden er ongetwijfeld meer komen. Ook een kattenvrije tuin zou helpen, maar dat laatste zie ik niet gebeuren.
Nee, voor nu moeten ze het doen met wat extra voer, voor de gelegenheid wél zelfgemaakt uiteraard.

Voor de merels, een fruittaart:

Merels houden van fruit en bessen. Dat weet ik al sinds ze hier in het najaar altijd van m'n druif komen snoepen. Met die reden had ik al wat druiven ingevroren die over waren na het maken van de druivensap. Ook vlierbessenpulp had ik achtergehouden. Kan ik nu mooi gebruiken.
Daarnaast ook wat gekocht fruit, voor de kleur en de variatie.
Ook m'n oude aardewerken puddingvormen komen mooi van pas, dat geeft een mooie vorm straks. Maar je kunt ook gewoon een kleinere springvorm of (nog makkelijker) siliconen taartvormen gebruiken.
Naast het fruit heb je ook een ongezouten vet nodig. Dat kan een plantaardig vet zijn (geen vloeibaar vet) maar ik koos dit keer voor dierlijk vet. Want vogels hebben veel behoefte aan verzadigd vet.  In het pak van ossewit zit het vet verpakt in 4 aparte pakjes. Smelt in een pannetje en op láág vuur steeds een pakje per keer. Dan werk je sneller en overzichtelijker. Let erop, je kunt voor vogelvoer géén margarine gebruiken!!
Er is geen bepaalde manier om dit te doen, maar ik vind het leuk om in verschillende  laagjes te werken en die af te wisselen. Eerst een laagje vruchtjes.
Dat laagje vervolgens "vastzetten" met een laagje gesmolten vet. Doe dat rustig en met een pollepel.  Gesmolten vet is erg heet en kan nare brandwonden geven. Hou je aandacht er dus bij. Laat steeds een laagje stollen voor je het volgende laagje doet. (Desnoods de vormen tussendoor even buiten zetten, dan stolt het sneller.)
Een laagje vlierbessenprut, daar weer vet over.
Een laagje gewelde rozijnen. (ook een klein laagje zaadjes voor de enkele mus die langskomt.)
Een laagje druivenprut. Weer vet erover.
En tot slot een laagje appelschijfjes afgewerkt met een dun laagje vet om het vast te zetten.
Vervolgens moet het afkoelen. Ben een flinke wandeling gaan maken met de hondjes in het bos. Bij thuiskomst was het helemaal gestold. (Dat is natuurlijk afhankelijk van de temperatuur buiten. Je kunt het ook in de koelkast of vriezer zetten.)
Het nadeel van een keramieken vorm is dat het er ook weer uit moet. Daarvoor plaats je het een paar minuten in een schaal met kokend heet water. (Lang in een lauw badje werkt niet, alleen het buitenste laagje moet weer smelten, dan glijdt ie er zo uit.)
TADAAAA, zeg nou zelf...dat ziet er toch prachtig uit!! Merels eten het liefst van de grond, maar dat is bij mij geen optie, de hondjes zouden al snel hun kans schoon zien. Een grote tafel is het beste wat ik ze kan bieden, nu maar hopen dat ze er geen weerstand aan kunnen bieden.

Voor de mezen, hangende bollen:

Mezen hangen graag als ze eten en ze houden van vet en zaden. Ik weet best dat je heel makkelijk en goedkoop mezenbollen kunt kopen, maar zelf maken is toch veel leuker!?
Neem ook hiervoor wat ossewit. Uit 1 pakje (1 van de 4 uit de doos) kun je makkelijk 4 bollen maken. Of een ander (plantaardig) vast vet. Géén margarine!
Voeg daar strooivoer aan toe. Dit kun je in zakken los kopen bij dierenwinkels, supermarkten, boerenbonden etc. Wij hadden ook nog wat oude hazelnoten liggen die ik er gemalen doorheen deed. Houd ongeveer 50:50 aan. Gelijke hoeveelheden vet en zaden.
Laat het in het pannetje buiten wat stollen. Duurde bij mij ongeveer 20-30 minuten bij 1,5 C. Roer het wel geregeld even door zodat het gelijkmatig stolt en laat het niet te koud worden. (Kan ook in de koelkast.)
Van touw maak ik lusjes die ik aan de onderkant dichtknoop. Van het zachte vet vorm ik bolletjes om het knoopje heen, zodat ze later stevig vastzitten. Ook nu laat ik de bolletjes buiten weer even verder opstijven (ongeveer 10 minuten) voordat ik ze voor de laatste keer stevig aandruk.
Na een uurtje in de kou zijn ze stijf genoeg om op te hangen. Klaar! En dan is het nu vanachter de verwarming tevreden naar buiten staren wanneer de eerste vogels komen genieten.

vrijdag 7 december 2012

C: Koude voeten

Het is een zussenkwaal die Mirjam en ik delen, misschien omdat we van die grote lange smalle voeten hebben, maar zo tegen de tijd dat het kouder wordt buiten doen onze voeten daar met overgave een schepje bovenop en voelen als ijsklompjes aan onder onze benen.
Nou betekenen koude voeten al gauw een koud lijf, dus er is alles aan gelegen om dat tegen te gaan. Goede sokken en schoenen, warme sloffen in huis, dat doet al veel, maar voor extra warmte doe ik graag wat extra moeite. Vandaar deze recepten om thuis te maken van natuurlijke ingrediënten. Kunnen we onze voeten eens lekker verwennen!

Hot oil:


Allereerst een recept van de Engelse herborist James Wong. De ingrediënten zijn niet moeilijk te verkrijgen, gewoon in de supermarkt.
(Je moet met deze olie wel uitkijken, vanwege de pepers die erin zitten. Gebruik het bijvoorbeeld niet tegen koude handen. Eén veeg in (de buurt van) je ogen en het begint meteen te branden. Goed je handen wassen dus, nadat je het op je voeten hebt aangebracht.)
475 ml. zonnebloemolie
2-4 stuks rode peper (gesnipperd)
50 gr. verse geraspte gemberwortel
50 gr. zwarte peper (fijngeplet in vijzel)
50 gr. mosterdzaad (fijngeplet in vijzel)
Voeg alles bij elkaar en verwarm het au-bain-marie. (Een hittebestendige kom boven een pannetje kokend water. Het kokende water en de schaal mogen geen contact maken.)
Laat het zo minstens een uur trekken onder regelmatig roeren.
Zeef het mengsel dan en giet het over in gesteriliseerde flesjes.
Zo, één voor Mirjam en één voor mij. Ik heb er trouwens wel nog een paar druppeltjes etherische kruidnagelolie aan toegevoegd nadat het mengsel gezeefd was. Vond ik qua geur lekkerder en het maakt het mengsel meteen ook langer houdbaar.
Eerst een lekker voetenbadje, dan deze olie en dan dikke sokken...hmmmmm!

Massage olie tegen koude voeten:

Een andere remedie tegen koude voeten is uiteraard een voetmassage. Dat stimuleert de doorbloeding waardoor ze helemaal warm en doezelig worden. Nu kun je natuurlijk met de olie van James Wong ook wel masseren, maar het voordeel van het volgende recept is dat er geen pepers inzitten, minder scherp voor je handen. (Dus ook te gebruiken als koude handen olie.) Iets beter geschikt voor massage.
6 hele kruidnagelen
1 theelepel mosterdzaad.
Beide in een vijzel een beetje kapot stampen.
4 eetl. verse gember, geraspt.
100 gr. olie (bijv amandelolie is fijn om mee te masseren)
10 druppels etherische sandelwoodolie.
De methode van verwarmen, trekken en opslaan is verder hetzelfde als bij de vorige olie.

Warm voetenmasker:

Ook lekker om eens uit te proberen is het warme voetenmasker. Vooral omdat het afgesloten wordt met een voetenbad. Wel iets voor op een rustig moment en het vergt enige voorbereiding, maar dan is het ook echt hemels.
100 gr. havervlokken/ of geplette havervlokken
1/2 theelepel kaneelpoeder
1/2 theelepel cayennepoeder
ongeveer 4 eetlepels warm water
1 theelepel oliefolie
1 eetlepel honing
1 eetlepel geraspte verse gember
1 druppel etherische olie (sinaasappel)
Meng alles bij elkaar. Doe het warme water er het laatst bij en doe dat lepel voor lepel. Kijk wanneer het een fijn, ietwat dikkig papje is. Te dun door teveel water is niet fijn, dan loopt het van je voeten af.

Verdere voorbereiding: 
Zorg dat je een warm/heet voetenbad klaar hebt staan. Mijn truc is om een afsluitbare plastic bak te vullen met heet water, eventueel een keteltje heet én koud water in de buurt. In eerste instantie gaat de deksel erop en laat ik het voetenmasker intrekken terwijl ik m'n voeten óp de dichte bak heb staan. Zo heb je een warme ondergrond en hoef je later niet op te staan als je je voeten wil afwassen. Die extra warmte is echt heel erg fijn en maakt het voetenmasker veel weldadiger.
Zorg ook dat je een handdoek binnen handbereik hebt. 
En een kop warme thee, telefoon of boek is ook wel lekker om naast je te hebben.
Leg eerst een lang stuk plasticfolie op het warme, dichte voetenbad. Dan je voeten erop en smeren maar. 
Wikkel beide zijden van het plasticfolie om je voeten heen. Zo blijft het mengsel goed zitten en wordt het niet zo kruimelig.
Wikkel vervolgens een handdoek om je voeten heen om de bovenkant van je voeten warm te houden. Helemaal lekker is een handdoek die 2 minuten op 500W in de magnetron heeft gelegen, want dan is die lekker warm, maar dat vraagt wel een beetje handigheid met snel smeren..anders is je handdoek alweer afgekoeld. (Op bovenstaande foto zie je het principe van het dichte voetenbad goed.)
Na een half uurtje ontspannen kan het masker eraf. Handdoek weghalen en deksel van het voetenbad doen. Het plasticfolie kan gewoon in het water. Het masker is redelijk ingedroogd. Tijd voor het tweede deel..
Heerlijk het warme water in. Dat eventueel is bijgesteld met de keteltjes heet en koud water.
Het duurt eventjes voordat de havervlokken van je voeten geweekt zijn. In de tussentijd zal het water wat witter kleuren, is alleen maar nóg langer profiteren van het verzachtende en verwarmende effect.

Ik kan jullie verzekeren dat je daarna heerlijk warm en rozig bent. Beetje olie erop en je hebt gegarandeerd geen koude voeten meer!

Zo kunnen we de winter wel in! (Buiten ligt inmiddels een flink pak sneeuw. Voor ons jonge hondje Raafje was het de eerste echte sneeuwwandeling van haar leven. Ook zij had daarna een voetenbadje nodig, vanwege de sneeuwballetjes die aan haar harige pootjes bleven kleven. Het voetenbad vond zij wat minder, maar die sneeuw.... wów, FEEST!!)


zaterdag 1 december 2012

C: Herfst, eigengemaakte eetbare paddenstoelen.

Ik ben een beetje laat met het schrijven van dit bericht want de herfst is al lang en breed neergedaald. Sterker nog, ik heb begrepen dat we dit weekend de eerste winterse buien mogen verwachten, dus kun je nagaan. Maar goed, er kwam bij mij van alles tussen. Griep, drukte op het werk en de nieuwe moestuin (heb al 10 m2 opgeschoond en een halve week spierpijn gehad! Haha) maar officieel is het nog steeds herfst dus het kan nog.
Wat ik wilde schrijven, een dikke maand geleden, was hoe mooi de paddenstoelen erbij stonden. Eén keer bij het uitlaten van de honden liep ik half in gedachten verzonken en werd letterlijk weer bij de tijd gebracht doordat m'n ogen vielen op een kring prachtige vliegenzwammen rondom een berkenboom  Dé paddenstoel bij uitstek, rood met witte stippen. Zoals die van kabouter Prikkebeen.
Op foto nooit zo indrukwekkend en overzichtelijk als in het echt, maar ik stond er dus echt een tijdje in bewondering naar te kijken. Bijna meteen herinnerde ik me de "paddenstoelen" die we thuis vroeger wel eens maakten toen ik nog klein was en een feestje op komst was. Eind jaren '70 heb ik het nu over en ik herinner me nog heel duidelijk dat ik het het toppunt van geluk vond als ik deze mocht maken samen met m'n moeder. De rest van de wandeling heerlijk nostalgisch in het herfstbos rondgelopen, daarna vastberaden om de paddenstoelen van vroeger weer eens te maken. Het recept is wellicht niet helemaal authentiek meer door de tand des tijds, maar zo is hoe ik het me herinner:
Neem een hardgekookt ei (of meerdere, ik ga nu uit van één ei.) Pel het en snij van de stompe kant een klein stukje af. Als het goed is wordt het eigeel zichtbaar. De stompe kant is straks de onderkant en geeft je paddenstoel meer stabiliteit.
Wip het bolletje eigeel uit het ei en het dopje, en doe ze in een apart schaaltje.
Prak met een vork het eigeel in kruimels en voeg peper en zout, wat fijngesnipperd bieslook, een theelepeltje mayonaise en een toefje mosterd toe. (Het toefje mosterd geeft het wat meer pit, maar zoals hier op de foto vond ik het achteraf iets te veel. De helft zou voldoende zijn geweest.)
 
Meng alles door elkaar en als het goed is heb je nu een ietwat plakkerig mengsel. Dat is juist goed want het fungeert tegelijk ook als een soort lijm (dus niet teveel mayonaise gebruiken anders wordt het te smeuïg.)
Vul de holte in je ei met dit mengsel tot iets over de rand en zet het ondersteboven op een mooi bordje. Het uitstulpende mengsel zorgt ervoor dat het goed op het bordje vast blijft zitten.
Als het goed is houd je nog een beetje mengsel over in het schaaltje.
Snijd een (grote) tomaat doormidden.Verwijder de zaadjes en in in het middelste stuk ook een gedeelte van de tussenschotjes. Dit laatste doe je met een mesje en zodanig dat het spitse puntje van het ei er straks in kan vallen. Heel belangrijk is om de binnenkant van de tomaat met wat keukenpapier droog te deppen, anders heb je grote kans dat het kapje er later gemakkelijk afglijdt.
Smeer het overige mengsel nu in de holte van het tomatenkapje (weer als een soort lijm) en zet het bovenop het ei.
Geef je "paddenstoel" nu nog wat stippen van mayonaise (Dit werkt het makkelijkste met mayonaise uit een tube. Verreweg mijn favoriete onderdeel als kind!) en klaar is je eigen eetbare vliegenzwam. Je kunt het nog garneren met wat blaadjes sla of bieslook. Heel decoratief als je er een paar tegelijk maakt, bijvoorbeeld als voorgerecht of tussendoortje. Of in mijn herinnering om rond te delen op een feestje. Heel voorzichtig liep ik dan met een dienblad vanuit de keuken de volle huiskamer in, voetje voor voetje want de paddenstoelen wiebelen een beetje. Maar Oh, wat een entree! Succes gegarandeerd!